TV-gids

Jazz kreeg in de jaren ’20 van de twintigste eeuw vaste voet aan de Letse bodem. Een eeuw later blikt deze documentaire terug op de eerste twee decennia van de jazz in Letland aan de hand van dit boeiende portret van Jack Michalicky, de eerste bekende Letse jazzpianist. Michalicky was van top tot teen muzikant – een getalenteerde violist, die zich ook achter de piano als een vis in het water voelde. De manier waarop de slanke, wendbare vingers van de vindingrijke pianist over de toetsen vlogen was echt miraculeus. Desgewenst speelde de schier onvermoeibare Michalicky lange geïmproviseerde solo’s in de pauzes tussen de sets, terwijl de rest van de band op adem kwam. Deze korte maar interessante documentaire, die deze opmerkelijke musicus in de context van de Europese jazz van de jaren na de eerste wereldoorlog plaatst, is geproduceerd door de Let Mareks Ameriks.

jazzahead! in het Duitse Bremen is een internationale beurs, tentoonstelling en festival. Het brengt musici, boekers, agenten, organisatoren, musicologen en muziekliefhebbers samen. Hiermee is het uitgegroeid tot één van de belangrijkste gebeurtenissen op de jazzkalender. In 2022 besteedde jazzahead! bijzondere aandacht aan Canada’s jazzscene en traden er in drie dagen tijd veertig internationale jazzgroepen op. Eén daarvan is Quartabê. Drie vrouwelijke instrumentalisten – drummer Mariá Portugal en de klarinettisten Maria Beraldo en Joana Queiroz – en één man – synthesizerspeler Chicão – voeren speelse en gewaagde experimenten uit met de muziek van de iconische Braziliaanse zanger/gitarist Dorival Caymmi (1914-2008).

Het jaarlijkse jazzahead! in het Duitse Bremen omvat een internationale beurs, tentoonstellingen en een muziekfestival. Het brengt musici, boekers, agenten, organisatoren, musicologen en muziekliefhebbers samen. Hiermee is het uitgegroeid tot één van de belangrijkste gebeurtenissen op de jazzkalender. In 2024 besteedde jazzahead! bijzondere aandacht aan de jazzscene van Nederland en traden er in drie dagen tijd ruim 40 internationale jazzgroepen op. Eén van de acts op jazzahead! 2024 is het eigentijdse Mexicaanse jazztrio Antiánima. Antiánima werd in 2019 opgericht en staat sindsdien bekend om zijn avontuurlijke mix van muziekstijlen, waarin elementen uit hedendaagse jazz, punk, free jazz, progressieve rock, elektronica en hiphop samenkomen. Antiánima experimenteert met een audiovisueel concept, dat MIDI-gestuurde visuals in hun optredens integreert. Op jazzahead! 2024 bestaat Antiánima uit Ángel Herrera Rivera (bas), Samuel de Jesús Sánchez Alvarado (drums) en Luis Ángel Orduña Gutiérrez (gitaar).

De MotorMusic Studios in het Belgische Mechelen oefenen een magnetische aantrekkingskracht uit op talloze eersteklas jazzmusici. Veel bezoekende internationale jazzmusici delen hun kijk op hun muziek met ons in de nieuwe DJAZZ-reeks ‘Belgium Sessions’. In deze uitzendingen zien we hoe een aantal van Europa’s beste musici hun eigen muziek uitvoeren. Tijdens deze aflevering nodigt MotorMusic het jazztrio ‘WRaP!’ uit, bestaande uit zangeres Barbara Wiernik, gitarist Alain Pierre, en bassist Jean-Louis Rassinfosse, die voorheen in de groepen van de legendarische trompettist Chet Baker speelde. Het trio speelt één van hun mooiste composities, ‘Endless’. In dit prachtige werk versmelten Wierniks gloedvolle stem, de kristallen akkoorden van de 12-snarige gitaar, en de warme klanken van de contrabas.

In tegenstelling tot veel van zijn collega’s kijkt jazzzanger Gregory Porter ook buiten de jazzwereld! Deze voormalig American Football-speler verruilde zijn sportschoenen voor de microfoon na een schouderblessure. Tijdens een optreden in een Californische jazzclub werd Porter ontdekt door pianist, saxofonist en componist Kamau Kenyatta. Porter deed ervaring op in vele gospelkoren en succesvolle musicals, voordat hij zijn eigen werk ten gehore bracht. Het is een understatement te zeggen dat hij toen beroemd werd: hij bestormde de muziekwereld met de snelheid van een meteoriet! Sindsdien kan niemand meer om hem heen: Porters magnifieke, gepolijste baritonstem tovert elke melodie om tot iets weergaloos. Tijdens deze show vanuit Olympia in Parijs laat Gregory Porter zien wat hij kan!

Sinds 1970 verandert de Duitse stad Burghausen ieder jaar een week lang in het kleurrijke jazzmekka van Beieren: de Internationale Jazzwoche Burghausen trekt musici en bezoekers van over de hele wereld. Eén van de musici die hier optreden in 2019 is Etienne Mbappé. Deze getalenteerde Kameroense bassist en singer-songwriter laat zich in zijn band The Prophets omringen door aanstormend jazztalent uit de Parijse jazzclubs. Hun uiterst melodieuze muziek zit vol bezielde grooves.

In 'Jazz Marmalade', een vintage programma uit 1962, zien we beroemde in Europa wonende Amerikaanse jazzmusici aan het werk in twee Parijse jazzclubs. De Amerikaanse stride-pianist Joe Turner (niet te verwarren met blueszanger 'Big' Joe Turner) begint dit sfeervolle programma met een swingend piano-bas-duet, opgenomen in de Mars Club. Joe Turner (1907–1990) zou de rest van zijn leven in de Parijse jazzclubs blijven optreden. De nabij de Champs-Élysées gelegen Mars Club werd uitgebaat door een Amerikaan. Het publiek bestond vaak uit showbizzmensen en Amerikaanse expats. Na het korte optreden van Joe Turner schakelt het programma over naar jazzcafé Blue Note, waar een in Parijs gevestigd Amerikaans kwartet optreedt: drummer Kenny Clarke, organist Lou Bennett en tenorsaxofonist Don Byas spelen 'Salut Les Copines'. Terug in de Mars Club speelt het Amerikaanse jazztrio van huispianist Art Simmons (1926–2018) een levendige versie van 'C-Jam Blues'. Het programma wordt afgesloten in de Blue Note, waar het kwartet van drummer Kenny Clarke, organist Lou Bennett en tenorsaxofonist Don Byas een swingende versie van 'April in Paris' speelt. Deze opnames bieden een waardevol inkijkje in de muziek die Amerikaanse expats in de vroege jaren zestig speelden in de jazzscene van Parijs.

In 1988 was Dee Dee Bridgewater één van de eerste grote jazzzangeressen die het Franse jazzfestival Jazz à Ramatuelle met een optreden vereerde. In 2016 lijkt de geschiedenis zich te herhalen als Dee Dee’s dochter China Moses het podium betreedt. China Moses heeft zich ontwikkeld tot een volwassen artiest met een onnavolgbare eigen stijl: haar rotsvaste stem en haar goed getimede swing maken haar een elektrificerende podiumpersoonlijkheid. Na enkele albums gewijd aan de muziek van Dinah Washington en de blues bracht China in 2016 een album met eigen composities uit: ‘Whatever’. Geniet van een heerlijk optreden vol jazz, soul, en hiphop!

Ballake Sissoko is afkomstig uit een lange traditie van Malinese kora-spelers. Hij werkte samen met gerenommeerde musici als Toumani Diabaté en Taj Mahal, en ontmoette de in Frankrijk geboren Vincent Ségal bij toeval. De twee begonnen met enkele jamsessies, maar waren er nog niet helemaal over uit op welke manier er een samenwerking tot stand kon komen. Ségal genoot een westerse klassieke opleiding en speelde al in het Franse Nationale Orkest, maar dit weerhield hem er niet van om zijn comfortzone te verlaten en het geluid van zijn cello te combineren met de kora van Sissoko. Eigenlijk was dit geen grote stap: Ségal groeide op in de Parijse wijk Pigalle, omringd door Afrikaanse migranten die Ségal wegwijs maakten in de Afrikaanse muziek. Het samenspel tussen Sissoko en Ségal levert een bijzonder concert op, waarin jazz gecombineerd wordt met Malinese muziek , maar ook met klassieke invloeden.

Georgie Fame is Yeah, Yeah! en The Ballad of Bonnie & Clyde, maar met zijn karakteristieke stem en zijn speciale Hammond-orgelgeluid is hij ook een meester van de R&B. Georgie Fame maakt zijn triomfale comeback met The Blue Flames. Georgie Fame and the Blue Flames waren een Britse band in de jaren 60. Ze maakte muziek van rhythm, blues, soul en jazz tot ska en pop. Ze raakte meer geïnspireerd door andere stromingen binnen ska, die te horen waren in Jamaicaanse cafés in Londen. “Green Onions”, het nummer van Booker T & The MG’s, inspireerde Georgie om ook gebruik te maken van de Hammondorgel in zijn band. Dit optreden is rijkelijk gevuld met heerlijke blues en soul.

In 1971 trad de klassiek opgeleide bossanovagitarist Baden Powell met zijn kwartet op in Parijs, Frankrijk. Zij spelen Pai, Lotus (geschreven door Baden Powell), Tristeza (geschreven door Haroldo Lobo/Niltinho), Round Midnight (geschreven door Thelonious Monk), Nega do cabelo duro (geschreven door David Nasser/Rubens Soares), en Aos pes da cruz (geschreven door Zé da Zilda/Marino Pinto). Powell wordt bijgestaan door Ernesto Ribeiro-Gonçalves op contrabas, Helio Schiavo op drums en Alfredo Bessa op percussie.

De Duitse jazz- en cabaretzanger Atrin Madani werd geboren in 1998 als zoon van twee Iranese immigranten. Toen hij zich gesteld zag tegenover de onzekerheid die de pandemie met zich meebracht, de oplopende geopolitieke spanningen, en de sociale onrust in het vaderland van zijn voorouders, vroeg Madani zich af: “waar zijn we nu”? Het antwoord dat hij op deze vraag formuleerde is net zo helder en trefzeker als zijn stem: waar we nu de meeste behoefte aan hebben is oprechtheid, bescheidenheid en kwaliteit. Deze drie eigenschappen zijn dan ook overvloedig vertegenwoordigd op het debuutalbum van de in Berlijn gevestigde vocalist, dat de naam ‘Where Are We Now?’ draagt. Met de klankidealen van Mel Tormé, Norah Jones, Diana Krall en Till Brönner in zijn achterhoofd wijdt Madani zich aan een aantal zorgvuldig uitgekozen songs die tot dusver zelden te horen waren in de jazz. Tijdens dit feestelijke albumreleaseconcert in jazzclub A-Trane Berlin uit maart 2023 liet Madani zich bijstaan door pianist Christian von der Goltz, gitarist Alexander Rueß, bassist Olaf Casimir, en drummer Sebastian Merk. Deel 1.

Het Dutch Jazz Orchestra is altijd op zoek naar jazz die gewoonlijk over het hoofd wordt gezien. Daarom maakt het orkest projecten rond het werk van componisten en arrangeurs die ten onrechte weinig of geheel niet worden uitgevoerd, of rond muziek die onbekend is gebleven of inmiddels vrijwel is vergeten. Het artistieke team van het orkest doet onderzoek: musicologisch onderzoek in archieven en nalatenschappen in binnen- en buitenland, én praktijkonderzoek door middel van repetities, uitvoeringen en cd-opnames. Verder biedt het orkest jong talent de mogelijkheid om professionele bigband ervaring op te doen, doordat het waar mogelijk haar gelederen versterkt met jonge musici. Dit concert vindt plaats in het Chassé Theater in Breda (2012). Het Dutch Jazz Orchestra voert hier een groot aantal composities uit die in het verleden weinig of niet zijn uitgevoerd, zoals het werk van Billy Strayhorn.

Samen met de Deense bassist Morten Ramsbøl en de Zweedse drummer Rasmus Kihlberg presenteert de Zweedse pianist Jacob Karlzon het album ‘Open Waters’ in de Hamburgse fabriek van pianobouwer Steinway. De klassiek opgeleide pianist, die het podium deelde met Kenny Wheeler, Norma Winstone en Billy Cobham, houdt de rijke traditie van de eclectische Zweedse jazz in ere. In 2012 verkende hij de heavy metal, en nadien paste hij elektronica toe om de beat te bepalen.

Estival Jazz Lugano is een jaarlijks muziekfestival in de open lucht dat vijf dagen lang plaatsvindt in de pittoreske Zwitserse stad Lugano. Sinds 1979 geldt dit muzikale mekka als dé plek waar fans van jazz en internationale muziek aan hun trekken komen. In juli 1996 trad de Amerikaanse saxofonist Wayne Shorter met zijn kwintet op tijdens Estival Jazz Lugano. Met pianist Jim Beard, gitarist David Gilmore, bassist Alphonso Johnson en drummer Rodney van Holmes brengt Shorter zijn publiek onder hypnose.

Jazzfestival en conferentie inJazz brengt vraag en aanbod in de Nederlandse jazzscene bij elkaar, helpt artiesten kennis en ervaring te delen én is aanjager van nieuwe ontwikkelingen. Het conferentieprogramma overdag omvat inspirerende panelgesprekken, workshops, netwerkmogelijkheden en diverse presentaties. 's Avonds is het feest met optredens van zowel veelbelovende jonge Nederlandse acts als bekendere namen, die laten zien waar ze voor staan. Eén van de musici op inJazz is Sabrina Starke. Deze krachtige, alom gelauwerde zangeres en componiste, producent en voorvechter van zelfredzaamheid heeft met haar troostrijke soulmuziek een indrukwekkend aantal prijzen gewonnen.

De 'Münchner Klaviersommer' was een jaarlijks terugkerende concertreeks die tussen 1981 en 1998 plaatsvond in het Duitse München. Hoewel de naam van het festival misschien doet vermoeden dat de programmering vooral op pianomuziek gericht was, traden er talloze grote musici uit de jazz en de klassieke muziek op – en niet alleen pianisten. De concerten vonden gewoonlijk plaats in de Gasteig, de thuishaven van het Münchner Philharmoniker. In 1987 stond de Amerikaanse gitarist pianist Chick Coear op dit festival. Hij speelt een jazz fusion-concert met zijn Elektric Band, bestaande uit Frank Gambale (gitaar), Eric Marienthal (saxofoon), John Patitucci (bas) en Dave Weckl (drums). De band sleepte twee Grammy Award-nominaties in de wacht.

Jazz in Duketown is het grootste gratis jazzfestival in de open lucht dat Nederland rijk is. Jazzfanaten en andere muziekliefhebbers kijken elk jaar reikhalzend uit naar de optredens van de vele internationaal bekende artiesten. Zo trakteert de talentvolle Amerikaanse zangeres Michelle David het publiek van Jazz in Duketown 2019 op pop en gospel die het hart voedt en de ziel troost. De kerk heeft altijd een grote rol gespeeld in Davids leven. Op haar vierde begon ze met zingen, en al een jaar later ging ze bij haar eerste band, The Mission of Love. In 1980 schreef ze zich in aan de Fiorello H. LaGuardia High School of Music & Art and Performing Arts in New York City, bekend uit de film 'Fame'. In deze periode figureerde ze in de legendarische comedy 'Ghostbusters'. Musicals en tournees in de bands van Diana Ross en Michael Bolton volgden.

Spannende klanken van moderne jazz en improvisatorische muziek, de zoektocht naar nieuwe, moderne composities, verbijsterende geluiden van noise, rock en pop… Ja, PARADOX Tilburg is Meer Dan Jazz! Grens overschrijdend naar onbekende soundscapes van elektronische muziek… Indie artiesten, blues veteranen en jazz supersterren - ze storten allen hun muzikale hart uit op het podium van PARADOX. Van de eerste babystapjes van jonge en lokale talenten tot de meest aangrijpende geluiden van internationale topartiesten. PARADOX Tilburg is de meest intieme jazzclub van Nederland, met een zeer toegewijd en trouw publiek uit alle hoeken van Europa. In het TV programma PARADOX LIVE! proef je een selectie van de beste concerten en hoor je interviews met artiesten uit de hele wereld. Deze aflevering staat garant voor spektakel met muziek van eigen bodem: de getalenteerde Philippe Lemm met zijn trio.

Saxofonist, singer-songwriter en producer Orlando Julius is een van de grootste helden uit de Nigeriaanse muziek. Na een muzikale kindertijd, waarin hij leerde drummen, fluit- en bugelspelen, vertrok hij op zijn veertiende naar Ibadan, de derde stad van Nigeria en in die tijd het mekka van de Nigeriaanse muziek. Hier leerde hij saxofoon spelen, speelde hij in verschillende bands, ontmoette Bootsy Collins en James Brown en deelde het podium met Fela Kuti en zelfs Louis Armstrong. In de jaren zestig begon Julius met zijn eigen band traditionele Afrikaanse sounds en ritmes te mixen met Amerikaanse pop, soul en r&b. Zijn succes breidde zich uit naar de V.S. waar hij zich in de jaren zeventig vestigde. Hier trad hij op met artiesten als Marvin Gaye, Curtis Mayfield, Gil Scott Heron en Isaac Hayes en werkte hij samen met Hugh Masekela, The Crusaders en Lamont Dozier.

De term ‘jam session’ stamt uit de jaren ’20, toen witte en zwarte muzikanten na hun betaalde optredens een rokerige kroeg opzochten om de jazz te spelen waar ze in hun ‘Paul Whiteman’-stijl bands de kans niet toe kregen. Een vaste bezoeker en deelnemer aan deze sessies was de populaire vocalist Bing Crosby. Men zei ‘he was jammin’ the beat’, omdat hij op de eerste en derde tel van de maat klapte in plaats van de in de jazz gebruikelijke tweede en vierde tel. DJAZZ geeft nu dit ‘jamming’ een 21e-eeuwse dimensie met ‘Seine Sessions’. Het neusje van de zalm uit de Parijse jazz-, soul-, blues-, gipsy- en funkscène treedt op in het legendarische clubrestaurant Le Resevoir. Belangrijk om te weten: de artiesten speelden nooit eerder met elkaar op hetzelfde podium! Tijdens deze aflevering, 'Funk & Afro', gepresenteerd door Eddy King, staan unieke optredens en interviews centraal van onder andere Cool Jam, Bibi Tanga en Kingsy Ray.

Jazz in Duketown is het grootste gratis jazzfestival in de open lucht dat Nederland rijk is. Jazzfanaten en andere muziekliefhebbers kijken elk jaar reikhalzend uit naar de optredens van de vele internationaal bekende bands. Eén daarvan is in 2019 het in Amsterdam gevestigde instrumentale collectief Jungle by Night. Deze Nederlandse band speelt een mix van verschillende stijlen, geïnspireerd door funk, jazz, dub, rock, en nog veel meer. Jungle by Night bestaat al sinds 2010 en heeft op talloze festivals gestaan. In december van dat jaar traden ze in Parijs op met de voormalige band van Afrobeat-legende Fela Kuti, waar ze werden ontvangen als "de toekomst van de Afrobeat".

Al sinds 1994 komen er talloze musici, boekingsagenten, persbureaus en mediabedrijven van over de hele wereld af op de 'wereldmuziektentoonstelling' World Music Expo (WOMEX). Deze muziekbeurs is door de jaren heen neergestreken in verschillende Europese steden, waaronder Berlijn, Brussel, Marseille, Stockholm, Sevilla, Cardiff en Boedapest. In 2018 vond WOMEX plaats in Las Palmas op Gran Canaria. Eén van de deelnemers was de band Invisible World, die opereert op het kruispunt waar Oost-Europese en Mediterrane invloeden samenkomen en nieuwe wegen inslaan. Invisible World staat onder leiding van de vindingrijke Tsjechische bassist Tomáš Liška, samen met de Turkse violist Efe Turumtay, de Servische accordeonist Nikola Zarić en de Moravische drummer Kamil Slezák.

In 1963 vond in het Belgische plaatsje Comblain-la-Tour een jazzfestival plaats waar men jazz van alle tijden en streken kon horen. De Britse trombonist Charlie Galbraith speelde er Dixieland met zijn All Star Jazz Band, de Duitse zanger Knut Kiesewetter zong er de blues onder begeleiding van The Prague Dixieland Band, Bud Shank speelde samen met het Pim Jacobs Kwartet standards en bossa nova en de Franse klarinetist Marc Laferrière en zijn New Orleans Stompers sloten het festival af.

Aki Rissanen volgde klassieke pianolessen toen hij in de jazz geïnteresseerd raakte. Met zijn diepe interesse voor geïmproviseerde muziek behoort hij tot de beste jazzpianisten van Finland, zijn vaderland. Ook staat hij bekend om zijn samenwerkingen met de Finse trompettist Verneri Pohjola en de Amerikaanse saxofonist Dave Liebman. Rissanen wordt gerekend tot de beste jazzmusici van Europa. Tijdens dit liveoptreden in Jazzclub Unterfahrt in het Duitse München speelt hij in trioformatie met bassist Antti Lotjonen en drummer Teppo Makynen. Rissanen staat voor het allerbeste wat de Scandinavische jazz te bieden heeft.

Ondanks zijn gevorderde leeftijd was de legendarische jazzpianist Earl Hines in topvorm tijdens dit optreden in Spa in 1977. Met een band bestaande uit Rudy Rutherford (klarinet en tenorsaxofoon), Jimmy Leary (bas) en Eddie Graham (drums) brengt hij de zaal tot leven met zijn versies van “I Can’t Believe That You’re In Love With Me” en “The Man I Love.” Zangeres Marva Josie voegt zich bij de groep voor uitvoeringen van “A Sunday Kind of Love” en het welbekende “Kansas City” alvorens de set wordt afgesloten met een spetterende vertolking van “Caravan”.

De serie Da Pá Virada Sessions brengt de beste musici in beeld die de Braziliaanse jazz van nu rijk is. Alle sessies zijn opgenomen in São Paulo en leveren een unieke ervaring op: ze bieden een frisse blik op de Braziliaanse muziekscene. De artiesten zijn samen met de muziekredacteur van Stingray DJAZZ uitgekozen. Eén van de bands die in deze reeks te zien zijn, is het duo van Giana Viscardi en Gustavo Marques, die als geen ander thuis zijn in de internationale muziekscene. Na hun terugkeer in Brazilië werkten ze samen aan Giana's album "ORUM", en traden met dat repertoire op in Afrika, Europa en Brazilië. Da Pá Virada Sessions en Stingray presenteren nu deze uitzending, waarin Giana Viscardi en Gustavo Marques hun fantastische Afro-Braziliaanse jazz spelen. Daarin komt het beste van de verschillende continenten samen.

Het North Sea Jazz Festival staat wereldwijd bekend om de brede programmering, van traditionele New Orleans jazz, swing, bop, free jazz, fusion, avant-garde en elektronische jazz, tot blues, gospel, funk, soul, R&B, hip-hop, world beat en latin. Het driedaagse festival werd oorspronkelijk georganiseerd door Paul Acket, zakenman en jazzliefhebber, die in de jaren ’60 zijn vermogen vergaarde als uitgever van popmuziekbladen. Na de verkoop van zijn bedrijf had Acket zijn handen vrij om het North Sea Jazz Festival op te richten in 1976. De grootste allerartiesten stonden op de bühne in Den Haag en later in Rotterdam, onder wie de legendarische drummer Buddy Rich.