TV-gids

‘Jazz a Vienne’ behoort tot 's werelds prestigieuste jazzfestivals. Al sinds 1981 boekt het festival de allergrootste jazzmusici, velen van wie er later nog eens terugkomen. Het mag geen verrassing heten dat ook de editie van 2013 niet teleurstelde: de grootste namen uit de muziek stonden op het programma. Onder hen waren vier legendarische pianisten, allen pianokunstenaars pur sang: Mulgrew Miller, Benny Green, Kenny Barron en Eric Reed. Vlekkeloze pianotechniek, onovertroffen muzikaliteit en eindeloze swing – bij dit optreden loopt het water een ware jazzliefhebber in de mond.

Het optreden dat pianist Kenny Barron op 27 juni 2019 gaf op het Alfa Jazz Festival in het Oekraïense Lviv was een feestje van jazzvirtuositeit van het hoogste niveau. De eerbiedwaardige maestro van de jazzpiano bracht zijn vaste trio van Kiyoshi Kitagawa (bas) en Jonathan Blake (drums) mee, voor deze tournee aangevuld met Marcus Strickland (tenorsaxofoon) en het aanstormende talent Riley Mulherkar (trompet). Uit hun soepele mix van klassieke bop en eigentijdse invloeden sprak hun pure toewijding aan het genre. Het Oekraïense publiek liet zich betoveren door de lyrische improvisaties in dit onvergetelijke concert.

De 'Münchner Klaviersommer' was een jaarlijks terugkerende concertreeks die tussen 1981 en 1998 plaatsvond in het Duitse München. Hoewel de naam van het festival misschien doet vermoeden dat de programmering vooral op pianomuziek gericht was, traden er talloze grote musici uit de jazz en de klassieke muziek op – en niet alleen pianisten. De concerten vonden gewoonlijk plaats in de Gasteig, de thuishaven van het Münchner Philharmoniker. In 1987 stond de Amerikaanse gitarist pianist Chick Coear op dit festival. Hij speelt een jazz fusion-concert met zijn Elektric Band, bestaande uit Frank Gambale (gitaar), Eric Marienthal (saxofoon), John Patitucci (bas) en Dave Weckl (drums). De band sleepte twee Grammy Award-nominaties in de wacht.

De Britse pianist George Shearing genoot internationaal aanzien als instrumentalist, arrangeur en componist. Hij voelde zich evenzeer thuis op het klassieke concertpodium als in een jazzclub. Zijn inventieve, verzordigde jazz was zeer populair. In deze opname uit de Philharmonie in München speelt Shearing in duo met de Canadese contrabassist Neil Swainson. Het repertoire bestond uit eigen werk van Shearing zelf, waaronder ‘Lullaby Of Birdland’ – een bekende standard op het jazzrepertoire.

Tijdens een lange Europese concerttournee speelde de Amerikaanse trompettist Buck Clayton (1911–1991) in de tweede helft van juni 1965 elke avond in club Chikito, in de Zwitserse stad Bern. De internationale ster liet zich begeleiden door een plaatselijke ritmesectie, bestaande uit de Franse pianist Henry Chaix, de Zwitserse contrabassist Théo Siegrist en de Zwitserse drummer Pierre Bouru. Clayton, in de jaren ’30 een vooraanstaand bandlid van het Count Basie Orchestra. gaf hier een spetterend optreden dat door Radio Télévision Suisse voor het nageslacht werd vastgelegd in het programma ‘Variétés’. Het programma begint met George Gershwin’s evergreen ‘’S Wonderful’ waarna twee klassiekers uit het swingtijdperk klinken: ‘I Can't Get Started’ en ‘Honeysuckle Rose’. Laat je verbazen met hoeveel gemak Clayton ‘Honeysuckle Rose’ afsluit met een hoge f! Een vrolijke vertolking van Juan Tizols compositie ‘Perdido’ sluit deze uitzending af. Het succes van deze boeking zorgde ervoor dat Buck Clayton ook in de decennia die volgden, met grote regelmaat enthousiast naar Bern werd teruggevraagd.

Buiten jazzkringen is de Franse componist, arrangeur en pianist Michel Legrand vooral bekend voor zijn filmmuziek. Zijn muziek is uitgevoerd door jazzmusici als Sarah Vaughan, Stan Getz en Bill Evans, maar ook door popsterren als Barbra Streisand en Frank Sinatra. Tijdens dit optreden in het Belgische Spa in 1982 brengen Legrand en zijn orkest een aantal van zijn populairste nummers ten gehore, waaronder 'The Summer Knows', 'What Are You Doing the Rest of Your Life?' en 'Les Moulins de mon Cœur'. Afwisselend gezongen in het Frans of Engels, Legrands bevlogen uitvoeringen veroveren hoe dan ook je hart!

De Rotterdamse jazzclub BIRD brengt vijf veelbelovende musici samen in artist-in-residence-project “The Nest”. Zeven sessies lang wisselen deze talenten ideeën uit, werken ze samen aan hun projecten, en maken ze muziek. Ter afsluiting van deze periode, waarin producer Jameszoo en manager Jochem Tromp de musici met raad en daad bijstaan, organiseert BIRD samen met North Sea Jazz Festival DownTown een try-out. In deze korte reportage delen de musici hun ervaringen tijdens het project. Zij stellen zichzelf voor, leggen uit waarom ze zo op hun plaats zijn bij The Nest, en verwoorden wat ze er hopen te leren. Natuurlijk krijgen we door veelbelovende beelden van de try-out alvast een voorproefje van de nummers die uit dit project zijn voortgekomen.

Het North Sea Jazz Festival is het grootste overdekte muziekfestival ter wereld, internationaal bekend als festival waar het verleden, heden en de toekomst van de jazz aan bod komen in drie dagen tijd. Behalve een flinke dosis jazz worden ook andere genres geprogrammeerd, waaronder blues, soul, funk, en hiphop. In 1982 speelde het Superstar Quintet, bestaande uit trompettist Freddie Hubbard, saxofonist Joe Henderson, drummer Tony Williams, bassist Ron Carter en pianist Kenny Baron, een optreden van kosmische proporties op het North Sea Jazz Festival in Den Haag.

Het Milt Jackson Jazz Quartet kwam in 1952 voort uit de ritmesectie van Dizzy Gillespie's bigband en liet zich inspireren door klassieke kamermuziek en de bluesy wortels van de jazz. Als het 'Modern Jazz Quartet' genoot het viertal een decennialange carrière die een groot aantal baanbrekende albums opleverde. Na een korte Nederlandse tournee door Rotterdam en Amsterdam trad het Modern Jazz Quartet op 31 maart 1969 op voor de camera's van de Nederlandse publieke omroep in de Singer Concertzaal in Laren. Het goedgeklede en goed op elkaar ingespeelde viertal – Milt Jackson op vibrafoon, John Lewis op piano, Percy Heath op bas en Connie Kay op drums – speelt met de ongeëvenaarde finesse en elegantie die hun handelsmerk was.

Jimmy Smith: Live in '69 is een ongelofelijk, 90 minuten durend concert uit 1969, dat werd opgenomen in Parijs. Smith laat zien waarom hij nog steeds de onbedwongen koning van het jazzorgel is in zijn samenspel met zijn oorspronkelijke trio (Eddie McFadden op gitaar en Charlie Crosby op drums). De highlights van deze opname zijn de bluesjams 'Got My Mojo Working' en 'Sonnymoon For Two', de ballads 'Alfie' en 'Satin Doll', en de bijzondere, 23 minuten durende versie van Smiths grote hit 'The Sermon'.

Samen met de Deense bassist Morten Ramsbøl en de Zweedse drummer Rasmus Kihlberg presenteert de Zweedse pianist Jacob Karlzon het album ‘Open Waters’ in de Hamburgse fabriek van pianobouwer Steinway. De klassiek opgeleide pianist, die het podium deelde met Kenny Wheeler, Norma Winstone en Billy Cobham, houdt de rijke traditie van de eclectische Zweedse jazz in ere. In 2012 verkende hij de heavy metal, en nadien paste hij elektronica toe om de beat te bepalen.

Het North Sea Jazz Festival is het grootste overdekte muziekfestival ter wereld, internationaal bekend als festival waar het verleden, heden en de toekomst van de jazz aan bod komen in drie dagen tijd. Behalve een flinke dosis jazz worden ook andere genres geprogrammeerd, waaronder blues, soul, funk, en hiphop. In 1988 stond de gelauwerde Braziliaanse zangeres en pianist Tania Maria met bassist Leonard Traversa en drummer Kim Plainfield op het North Sea Jazz Festival in Den Haag. Maria staat bekend om haar energieke persoonlijkheid en aanstekelijke zangstijl waarin invloeden uit jazz, pop en Latin hoorbaar zijn.

De legendarische hardbopband Art Blakey's Jazz Messengers trad op 16 maart 1963 op in l'Olympia in de Franse hoofdstad Parijs. De Jazz Messengers, aangevoerd door drummer Art Blakey, bestonden uit Wayne Shorter op tenorsaxofoon, Freddie Hubbard op trompet, Curtis Fuller op trombone, Reggie Workman op contrabas, en Cedar Walton op piano. Stuk voor stuk groeiden zij later uit tot absolute jazzlegendes. De groep speelde Cedar Waltons arrangement van That Old Feeling (geschreven door Sammy Fain), Wayne Shorters arrangement van I Didn't Know What Time It Was (geschreven door Richard Rodgers), en Caravan (geschreven door Juan Tizol en Duke Ellington).

Sinds 1970 verandert de Duitse stad Burghausen ieder jaar een week lang in het kleurrijke jazzmekka van Beieren: de Internationale Jazzwoche Burghausen trekt musici en bezoekers van over de hele wereld. Eén van de musici is in 2019 de legendarische bluesmuzikant Lucky Peterson. Deze ware meester op de bluesgitaar en het Hammondorgel viert zijn 50-jarige jubileum op het podium. Peterson wordt bijgestaan door zijn band The Organization, aangevuld met de Texaanse vocaliste Tamara Tramell. In een zinderend optreden zoekt ze de grenzen van de blues en funk op in een fascinerende ontmoeting tussen Southern Soul en eigentijdse R&B.

De Cubaanse pianist, componist en bandleider Gonzalo Rubalcaba is één van de grote muzikanten op de hedendaagse internationale jazzscene. Met zijn briljante creativiteit en schitterende techniek ontlokt hij een aanstekelijk geluid aan zijn piano. Rubalcaba gebruikt jazz als referentiekader, maar hij verloochent zijn Cubaanse en Afrikaanse achtergrond absoluut niet! Dit optreden werd gefilmd tijdens de Munich Klaviersommer van 1998. Vanuit de Bayerischer Hof Night Club speelt het trio jazzstandards in Rubalcaba-stijl, afgewisseld met eigen composities. Rubalcaba wordt bijgestaan door Jeff Chambers (contrabas) en Ignacio Berroa (drums).

De Amerikaanse toetsenist en bandleider Herbie Hancock (1940) had in de jaren '60 veel succes als vernieuwende maar klassiek geschoolde pianist met een verfijnd gevoel voor harmonie. Vanaf 1970 werd hij echter populair als leider van elektrische jazzrock-bands. Eén daarvan was The Headhunters, die jazz een veel breder publiek opleverde, doordat het R&B-fans voor de jazz wist te winnen, en omgekeerd. In 1974 verscheen The Headhunters op de Duitse televisie, met uitvoeringen van Palm Grease, Sly, Butterfly, Spank-A-Lee, en Chameleon. Hancock (toetsen) wordt bijgestaan door Bennie Maupin (saxofoon), Paul Jackson (elektrische bas), Mike Clark (drums) en Bill Summer (percussie).

Estival Jazz is een jaarlijks jazzfestival dat sinds 1977 plaatsheeft in Lugano, in het Italiaanssprekende deel van Zwitserland. Estival Jazz biedt een opwindende en bijzonder verrassende line-up die zich richt op de muziek van nu. Estival maakt zich sterk voor de schoonheid van verschillende culturen en wil het wederzijds begrip bevorderen. The 29th Street Saxophone Quartet is een Amerikaans kwartet dat in 1982 werd opgericht door altsaxofonisten Bobby Watson en Ed Jackson, tenorsaxofonist Rich Rothenberg en baritonsaxofonist Jim Hartog. De band heeft een eclectisch repertoire, dat bestaat uit jazz, funk, rap en experimentele muziek.

Jazz in Duketown is het grootste gratis jazzfestival in de open lucht dat Nederland rijk is. Jazzfanaten en andere muziekliefhebbers kijken elk jaar reikhalzend uit naar de optredens van de vele internationaal bekende artiesten. In 2019 is de Israëlisch-Amerikaanse contrabassist Omer Avital één van hen. Samen met zijn kwintet, bestaande uit saxofonisten Asaf Yuria en Alexander Levin, drummer Ofri Nehemya en pianist Eden Ladin voert hij sterk repertoire uit van zijn album 'Qantar': bruisend energieke, eigenzinnige jazz met oosterse invloeden.

Als vijfentwintigjarige speelde saxofonist Maceo Parker in de band van James Brown, maar nadien werd hij bekend door zijn samenwerkingen met George Clintons Parliament-Funkadelic en Bootsy Collins' Rubber Band. Maceo heeft zijn kunnen inmiddels bewezen door de bijzondere chemie die hij creëerde tussen alle stromingen in de Amerikaanse zwarte muziek. Als voorloper van de ‘groove’ mengt hij funky jazz met roots en gospel met blues. Het resultaat? Oververhitte concertzalen vol dolenthousiast publiek dat zich volledig overgeeft aan de grenzeloze energie van de muziek.

Saxofonist, singer-songwriter en producer Orlando Julius is een van de grootste helden uit de Nigeriaanse muziek. Na een muzikale kindertijd, waarin hij leerde drummen, fluit- en bugelspelen, vertrok hij op zijn veertiende naar Ibadan, de derde stad van Nigeria en in die tijd het mekka van de Nigeriaanse muziek. Hier leerde hij saxofoon spelen, speelde hij in verschillende bands, ontmoette Bootsy Collins en James Brown en deelde het podium met Fela Kuti en zelfs Louis Armstrong. In de jaren zestig begon Julius met zijn eigen band traditionele Afrikaanse sounds en ritmes te mixen met Amerikaanse pop, soul en r&b. Zijn succes breidde zich uit naar de V.S. waar hij zich in de jaren zeventig vestigde. Hier trad hij op met artiesten als Marvin Gaye, Curtis Mayfield, Gil Scott Heron en Isaac Hayes en werkte hij samen met Hugh Masekela, The Crusaders en Lamont Dozier.

Om de release van de film 'Django' te vieren heeft de Parijse club New Morning een tribute georganiseerd aan de legendarische gitarist Django Reinhardt. Een aantal magische composities van de gitarist komen voorbij, gespeeld door de beroemde Stochelo Rosenberg. Met passie en enthousiasme cultiveert Rosenberg de gypsy jazz muziek met zijn fantastische techniek en unieke vibrato, bijgestaan door Hono Winterstein (gitaar), Mathias Levy (viool), Rocky Gresset (gitaar) en Xavier Nikqi (contrabas).

Het Zwitserse pianotrio VEIN staat op de buhne met stukken die allemaal gecomponeerd zijn door Maurice Ravel, maar die met een fijn balancerend evenwicht tussen respect en deconstructie worden geherinterpreteerd als kamerjazz. Naast de broers Michael en Florian Arbenz (piano en drums) staat contrabassist Thomas Lähns. Met hun heldere geluid laten de bandleden geen detail verloren gaan. Het zachte, soepele geluid is aangenaam en prettig en gaat zelfs in drukkere passages niet verloren. De keuze voor Ravel voor een jazz-interpretatie is niet verrassend, immers liet ook Ravel (1875-1937) zich graag inspireren door uiteenlopende muzikale stijlen, van barok tot Spaanse folklore tot (vroege) jazz.

In 1963 vond in het Belgische plaatsje Comblain-la-Tour een jazzfestival plaats waar men jazz van alle tijden en streken kon horen. De Britse trombonist Charlie Galbraith speelde er Dixieland met zijn All Star Jazz Band, de Duitse zanger Knut Kiesewetter zong er de blues onder begeleiding van The Prague Dixieland Band, Bud Shank speelde samen met het Pim Jacobs Kwartet standards en bossa nova en de Franse klarinetist Marc Laferrière en zijn New Orleans Stompers sloten het festival af.

Jimmy McGriff (1936-2008) is één van de goden op de Hammond B3. Hoewel hij soms uit beeld verdween tussen de vele andere souljazzorganisten uit zijn geboorteplaats Philadelphia, had hij van alle soul-jazz-pioniers vrijwel zeker de meeste blues in zijn geluid. Wellicht voelde hij zichzelf ook meer een bluesmuzikant dan een jazzartiest. Toch was hij eclectisch genoeg om zich niet in een hokje te laten stoppen. Zijn geluid – diepe grooves doordrenkt met blues en gospel – maakte hem populair bij het rhythm-and-bluespubliek. Dit optreden werd in 1965 opgenomen op het jazzfestival in het Belgische Comblain-la-Tour. Het publiek begroet McGriff en zijn bandleden met laaiend enthousiasme!